Styrmannen på jobb
Yrkesskildring

Styr­mann

favoritt ikon

Som styrmann jobbar du på eit passasjerskip eller eit handelsskip, innanlands eller utanlands. Du har eit stort ansvar, blant anna for navigasjon og lasteoperasjoner.

Som styrmann er du, i likskap med skipsføraren, ein dekksoffiser som arbeider på båt. Båtane kan vere passasjerbåtar så vel som offshore- og handelsskip. Du kan jobbe på båtar som segler over heile verda, alt frå fjerne verdshav til Nordsjøen og norske fjordar.

Vanlege arbeidsoppgåver for styrmannen:

  • navigere og styre båten
  • kommunisere med andre båtar og myndigheiter, blant anna via radio
  • ha ansvar for skipet sine kart og navigasjonsinstrument
  • ha ansvar for tryggleiken om bord, til dømes for vedlikehald av brann- og redningsutstyr
  • samarbeide med kapteinen og andre styrmenn om navigeringa
  • hjelpe overstyrmann ved lasting og lossing i hamnene

I jobben som styrmann må du meistre radar, elektroniske kart og andre høgteknologiske verktøy for å navigere og gjennomføre ei sikker reise. Jobben inneheld mange ulike arbeidsoppgåver.

Styrmenn blir delte inn i fyrstestyrmann og andrestyrmann, der andrestyrmann som regel har mindre erfaring enn fyrstestyrmann. Det er som regel fyrstestyrmann som planlegg skipet si rute og får denne godkjend av kapteinen.

Jobben er organisert i skiftordningar, og du må rekne med å vere om bord i lengre periodar. Særleg på handelsskip arbeider du lenge på havet i slengen, med lange friperiodar etterpå. Maritimt Forum har laga ein film som fortel meir om styrmannsyrket.

Arbeidsstyrken på båten er ofte frå fleire land. På skipet er det som regel éin kaptein, éin overstyrmann og to-tre styrmenn. Talet på personar om bord varierer mellom skipstypar og fartsområde.

Både styrmann, overstyrmann, los og kaptein går under nemninga dekksoffiser. Arbeidet som dekksoffiser varierer ut frå kva type skip du arbeider på. Det er stor forskjell på å arbeide som styrmann på ei ferje i ein trong norsk fjordarm, og på ein tankbåt som fartar over heile verda. Du samarbeider med fleire yrkesgrupper, til dømes matros, los, motormann og maskinist.

Den naturlege karrierevegen på eit skip er at du etter utdanninga startar som kadett, så styrmann, overstyrmann og eventuelt kaptein. 

Kvar arbeider styrmenn?

Ein styrmann arbeider på handels- og passasjerskip, som tankskip, offshorefartøy og hurtigbåtar, i norske og internasjonale farvatn.

Personlege eigenskapar

Som styrmann er det viktig å vere handlekraftig og nøyaktig. Dersom du ikkje er merksam eller tek ei feil avgjersle, kan det føre til farlege situasjonar.

Du må vere serviceinnstilt og like å arbeide tett med mange menneske. Du vil ha mange døgn på havet, og mange meiner at det å arbeide som styrmann er meir ein livsstil enn ein jobb. For å trivast i jobben er det derfor viktig at du likar å vere på havet, og at du kan vere borte frå heimen i lengre periodar.

Du bør ha plettfri vandel, ettersom dette er eit krav for å få visum til mange av landa skipa kjem innom. 

Utdanning

For å bli styrmann kan du to år på vidaregåande skole og to år i lære i matrosfaget. Etter dette kan du ta ein toårig grad i nautikk ved ein teknisk fagskule. Så treng du seglingstid på båt med systematisk opplæring, vanlegvis som kadett, og ta dei naudsynte sertifikata for å bli styrmann.

Fartstid som krev for å få sertifikat:

  • 6 månaders effektiv fartstid (total tid på båt) med opplæring for dei som har fagbrev som matros/fiskar
  • 12 månaders effektiv fartstid (total tid på båt) med opplæring for dei som ikkje har fagbrev som matros/fiskar
  • 1 månads effektiv fartstid (total tid på båt) for dei som har 36 månaders fartstid som matros/fiskar frå før dei tok til på utdanninga

Det er mogleg å få sertifikat etter eitt år på fagskole, og med dette kan du segle som styrmann på alle skip. Med denne utdanninga vil du ikkje kunne søkje om høgare sertifikat, med mindre du tek meir skole. 

Du kan òg ta ei treårig bachelorgrad i nautikk på universitet eller høgskole. Dette vil gje deg alle navigasjonssertifikata opp til klasse 1 sjøkaptein. Samanlikna med teknisk fagskole er studiet meir teoretisk og inneheld mellom anna fleire fag innan leiingsteori. Etter at du er ferdig med utdanninga di, må du ha 12 månader med systematisk opplæring på båt. I denne perioden reiser du som oftast ut som kadett for å ta dei naudsynte sertifikata.

Du må ha stått på ein helseattest, ha godt fargesyn og god høyrsel. Dersom du har diabetes, allergi og/eller astma, vil du bli vurdert spesielt før du får godkjend helseattest.

Sjå skildring og oversikt over utdanningar:

  • Etter dette kan ein ta ein toårig grad i nautikk ved ein teknisk fagskule. Så treng du seglingstid som kadett med systematisk opplæring, og ta dei naudsynte sertifikata for å bli styrmann.

    For å få sertifikat som kadett treng du fartstid:

    • 6 månaders effektiv fartstid med opplæring for dei som har fagbrev som matros/fiskar
    • 12 månaders effektiv fartstid med opplæring for dei som ikkje har fagbrev som matros/fiskar
    • 1 månads effektiv fartstid for dei som har 36 månaders fartstid som matros/fiskar frå før dei tok til på utdanninga

    Det er mogleg å få sertifikat etter eitt år på fagskole, og med dette kan du segle som styrmann på alle skip. Med denne utdanninga vil du ikkje kunne søkje om høgare sertifikat, med mindre du tek meir skole. 

    Høgskole- og universitetsutdanning

    Du kan ta ei treårig bachelorgrad i nautikk på universitet eller høgskole. Dette vil gje deg alle navigasjonssertifikata opp til klasse 1 sjøkaptein. Samanlikna med teknisk fagskole er studiet meir teoretisk og inneheld mellom anna fleire fag innan leiingsteori.

    Etter at du er ferdig med utdanninga di, må du ha 12 månader med opplæring på båt. I denne perioden reiser du ut som kadett for å ta dei naudsynte sertifikata.

    Sjå oversikt over studiestader

    Opptakskrav

    For å komme inn på yrkesfagleg utdanning, krev det at du har fullført grunnskolen. Dersom du ønsker å kome inn på fagskole, krev det at du har fagbrev som matros eller fiskar, eller har 36 månaders fartstid som matros eller fiskar. For å kome inn på universitet- eller høgskoleutdanninga, krev det som regel at du tok studieforbereding på vidaregåande. I fleire tilfelle gjer òg teknisk fagskole deg mogelegheita til å søkje på universitet og høgskole gjennom y-vegen.

    Få oversikt over studiestader og poenggrenser hos Samordna opptak

    Du må ha stått på ein helseattest, ha godt fargesyn og god høyrsel. Dersom du har diabetes, allergi og/eller astma, vil du bli vurdert spesielt før du får godkjend helseattest.

  • Etter dette kan ein ta ein toårig grad i nautikk ved ein teknisk fagskule. Så treng du seglingstid som kadett med systematisk opplæring, og ta dei naudsynte sertifikata for å bli styrmann.

    For å få sertifikat som kadett treng du fartstid:

    • 6 månaders effektiv fartstid med opplæring for dei som har fagbrev som matros/fiskar
    • 12 månaders effektiv fartstid med opplæring for dei som ikkje har fagbrev som matros/fiskar
    • 1 månads effektiv fartstid for dei som har 36 månaders fartstid som matros/fiskar frå før dei tok til på utdanninga

    Det er mogleg å få sertifikat etter eitt år på fagskole, og med dette kan du segle som styrmann på alle skip. Med denne utdanninga vil du ikkje kunne søkje om høgare sertifikat, med mindre du tek meir skole. 

    Høgskole- og universitetsutdanning

    Du kan ta ei treårig bachelorgrad i nautikk på universitet eller høgskole. Dette vil gje deg alle navigasjonssertifikata opp til klasse 1 sjøkaptein. Samanlikna med teknisk fagskole er studiet meir teoretisk og inneheld mellom anna fleire fag innan leiingsteori.

    Etter at du er ferdig med utdanninga di, må du ha 12 månader med opplæring på båt. I denne perioden reiser du ut som kadett for å ta dei naudsynte sertifikata.

    Sjå oversikt over studiestader

    Opptakskrav

    For å komme inn på yrkesfagleg utdanning, krev det at du har fullført grunnskolen. Dersom du ønsker å kome inn på fagskole, krev det at du har fagbrev som matros eller fiskar, eller har 36 månaders fartstid som matros eller fiskar. For å kome inn på universitet- eller høgskoleutdanninga, krev det som regel at du tok studieforbereding på vidaregåande. I fleire tilfelle gjer òg teknisk fagskole deg mogelegheita til å søkje på universitet og høgskole gjennom y-vegen.

    Få oversikt over studiestader og poenggrenser hos Samordna opptak

    Du må ha stått på ein helseattest, ha godt fargesyn og god høyrsel. Dersom du har diabetes, allergi og/eller astma, vil du bli vurdert spesielt før du får godkjend helseattest.

Etter- og vidareutdanning
Overstyrmannen må halde seg oppdatert innan fagområdet. Det er derfor jamleg tilbod om spesialkurs og oppdateringskurs. Det er òg mogleg å vidareutdanne seg til overstyrmann og kaptein, men som regel kjem opprykket eller forfremjinga etter kvart som du opparbeider deg erfaring.

Kva jobbar styrmannsutdanna som?

Fast tilsette i Noreg med desse utdanningane har følgjande yrke:

Lønn

Yrke Sektor Arbeidstakere Lønn Løn, med overtid Gjennomsnittslønn Gjennomsnittslønn, med overtid
Dekksoffiser eller los
Deltid
Alle sektorer
414 personer
399 personer
Ca 301 kr
Ca
Ca 301 kr
48 690 kr
48 710 kr
584 280 kr
584 520 kr
Ca 301 kr
Ca
Ca 301 kr
48 690 kr
48 710 kr
584 280 kr
584 520 kr
Ca 358 kr
Ca
Ca 363 kr
58 040 kr
58 750 kr
696 480 kr
705 000 kr
Ca 358 kr
Ca
Ca 363 kr
59 280 kr
60 020 kr
711 360 kr
720 240 kr
Dekksoffiser eller los
Heltid
Alle sektorer
6 453 personer
160 personer
6 293 personer
Ca 370 kr
Ca 312 kr
Ca 371 kr
60 000 kr
50 540 kr
60 160 kr
720 000 kr
606 480 kr
721 920 kr
Ca 370 kr
Ca 312 kr
Ca 371 kr
60 000 kr
50 540 kr
60 160 kr
720 000 kr
606 480 kr
721 920 kr
Ca 380 kr
Ca 311 kr
Ca 382 kr
61 640 kr
50 370 kr
61 920 kr
739 680 kr
604 440 kr
743 040 kr
Ca 380 kr
Ca 311 kr
Ca 382 kr
63 510 kr
51 930 kr
63 790 kr
762 120 kr
623 160 kr
765 480 kr
Dekksoffiser eller los
Privat
6 412 personer
161 personer
6 251 personer
Ca 365 kr
Ca 300 kr
Ca 367 kr
59 060 kr
48 580 kr
59 410 kr
708 720 kr
582 960 kr
712 920 kr
Ca 365 kr
Ca 300 kr
Ca 367 kr
59 060 kr
48 580 kr
59 410 kr
708 720 kr
582 960 kr
712 920 kr
Ca 378 kr
Ca 303 kr
Ca 380 kr
61 300 kr
49 030 kr
61 610 kr
735 600 kr
588 360 kr
739 320 kr
Ca 378 kr
Ca 303 kr
Ca 380 kr
62 690 kr
50 290 kr
63 000 kr
752 280 kr
603 480 kr
756 000 kr
Dekksoffiser eller los
Deltid
Privat
381 personer
369 personer
Ca 302 kr
Ca
Ca 302 kr
48 930 kr
48 950 kr
587 160 kr
587 400 kr
Ca 302 kr
Ca
Ca 302 kr
48 930 kr
48 950 kr
587 160 kr
587 400 kr
Ca 364 kr
Ca
Ca 368 kr
59 000 kr
59 670 kr
708 000 kr
716 040 kr
Ca 364 kr
Ca
Ca 368 kr
60 140 kr
60 830 kr
721 680 kr
729 960 kr
Dekksoffiser eller los
Heltid
Privat
6 031 personer
149 personer
5 882 personer
Ca 366 kr
Ca 302 kr
Ca 368 kr
59 290 kr
49 000 kr
59 540 kr
711 480 kr
588 000 kr
714 480 kr
Ca 366 kr
Ca 302 kr
Ca 368 kr
59 290 kr
49 000 kr
59 540 kr
711 480 kr
588 000 kr
714 480 kr
Ca 379 kr
Ca 305 kr
Ca 381 kr
61 370 kr
49 420 kr
61 670 kr
736 440 kr
593 040 kr
740 040 kr
Ca 379 kr
Ca 305 kr
Ca 381 kr
62 770 kr
50 710 kr
63 070 kr
753 240 kr
608 520 kr
756 840 kr
Dekksoffiser eller los
Statlig
423 personer
411 personer
Ca 413 kr
Ca
Ca 415 kr
66 960 kr
67 150 kr
803 520 kr
805 800 kr
Ca 413 kr
Ca
Ca 415 kr
72 830 kr
73 170 kr
873 960 kr
878 040 kr
Ca 406 kr
Ca
Ca 407 kr
65 840 kr
65 950 kr
790 080 kr
791 400 kr
Ca 406 kr
Ca
Ca 407 kr
74 510 kr
74 720 kr
894 120 kr
896 640 kr
Dekksoffiser eller los
Heltid
Statlig
410 personer
399 personer
Ca 413 kr
Ca
Ca 415 kr
66 960 kr
67 150 kr
803 520 kr
805 800 kr
Ca 413 kr
Ca
Ca 415 kr
72 940 kr
73 360 kr
875 280 kr
880 320 kr
Ca 407 kr
Ca
Ca 407 kr
65 900 kr
65 980 kr
790 800 kr
791 760 kr
Ca 407 kr
Ca
Ca 407 kr
74 630 kr
74 810 kr
895 560 kr
897 720 kr
Dekksoffiser eller los
Alle sektorer
6 867 personer
175 personer
6 692 personer
Ca 369 kr
Ca 304 kr
Ca 370 kr
59 750 kr
49 260 kr
60 000 kr
717 000 kr
591 120 kr
720 000 kr
Ca 369 kr
Ca 304 kr
Ca 370 kr
59 750 kr
49 260 kr
60 000 kr
717 000 kr
591 120 kr
720 000 kr
Ca 380 kr
Ca 308 kr
Ca 382 kr
61 530 kr
49 880 kr
61 830 kr
738 360 kr
598 560 kr
741 960 kr
Ca 380 kr
Ca 308 kr
Ca 382 kr
63 380 kr
51 390 kr
63 690 kr
760 560 kr
616 680 kr
764 280 kr

Bedrifter

Vel fylke

Velg fylke og kommune for å få informasjon tilpasset ditt behov.

Fylker markert med * har ikke levert informasjon om lærebedrifter, opplæringskontor og lærlinger til utdanning.no.

Velg kommuner i Akershus
Velg kommuner i Aust-Agder
Velg kommuner i Buskerud
Velg kommuner i Finnmark
Velg kommuner i Hedmark
Velg kommuner i Hordaland
Velg kommuner i Møre og Romsdal
Velg kommuner i Nordland
Velg kommuner i Oppland
Velg kommuner i Oslo
Velg kommuner i Rogaland
Velg kommuner i Sogn og Fjordane
Velg kommuner i Telemark
Velg kommuner i Troms
Velg kommuner i Trøndelag
Velg kommuner i Vest-Agder
Velg kommuner i Vestfold
Velg kommuner i Østfold

Andre yrker

Båtbygger jobber på båt.

Båtbyggar

Båtbyggarar produserer, reparerer og held ved like båtar.

En matros på en supplybåt.

Matros

Matrosar jobbar med vedlikehald, vakthald, lasting og lossing om bord på båtar.

Overstyrmannen sitter ved kontrollpanelene på brua på eit skip.

Overstyr­mann

Som overstyr­mann har du ansvaret for stabiliteten til skip, samt lasting og lossing.

Seilbåt på havet.

Komposittbåtbyggar

Komposittbåtbyggaren produserer, held ved like og reparerer båtar av materiale som glasfiber og plast.

To menn på fisketråler, trålen er satt

Bas/Nett­mann

Ein bas/nett­mann er arbeidsleiar på dekk på fiskefartøy.

Spade med fiskefór haldast fram for å kastes ut i merden med fisk.

Produktutviklar fiskefôr

Som produktutviklar av fiskefôr jobbar du med å lage best mogleg fôr til fisk.

Maskinist

Maskinist

Som maskinist har du ansvaret for drifta og vedlikehaldet av det tekniske utstyret og maskinene om bord på skip og flyttbare riggar.

Los på losbåten.

Lós

Ein lós er ein navigatør som leier skip gjennom norske farvatn.

Maskinsjef står i hamna og snakker i en mobiltelefon.

Maskin­sjef

Som maskin­sjef er du teknisk sjef om bord på eit skip eller ein flyttbar rigg.

Motormann inspiserer motorrommet

Motor­mann

Ein motor­mann held ved like og reparerer motorar og andre mekaniske delar.

En båtkaptein sitter ved roret og styrer båten.

Kaptein

Ein kaptein er leiaren på eit skip. Han har ansvaret for navigasjonen, sikkerheita og fartøyet.

Illustrasjonsbilde av skipsingeniør

Maritim elektrikar

Som maritim elektrikar er du spesialist på elektriske anlegg, komponentar og instrument om bord på skip.